ساخت کیت نانویی تشخیصی برای شناسایی باکتری سرطان معده

به  گزارش خبرگزاری صدا و سیما از ستاد ویژه توسعه فناوری نانو، این روش به دلیل غیرتهاجمی بودن نمونه گیری، سرعت انجام و هزینه نسبتاً پایین، می تواند در آزمایشگاه های تشخیص طبی و مراکز درمانی برای تشخیص اولیه و پیگیری درمان مورد استفاده قرار گیرد.

عفونت باکتریایی هلیکوباکتر پیلوری از عوامل مهم بروز التهاب مزمن معده و زخم های گوارشی است و عفونت پایدار با این باکتری می تواند خطر ابتلا به سرطان معده را نیز افزایش دهد. ازاین رو، تشخیص به موقع آن نقش مهمی در آغاز درمان و کاهش پیامد های احتمالی عفونت دارد.

یک شرکت ایرانی با استفاده از فناوری تشخیصی جریان جانبی، کیت نانویی شناسایی آنتی ژن هلیکوباکتر پیلوری را تولید کرده است که امکان بررسی نمونه مدفوع و شناسایی کیفی باکتریایی هلیکوباکتر پیلوری را فراهم می کند.

تشخیص به موقع عفونت های باکتریایی دستگاه گوارش می تواند به آغاز درمان مناسب و کاهش خطر عوارض طولانی مدت کمک کند. در این میان، روش هایی که بدون نیاز به اقدامات تهاجمی و با هزینه مناسب، امکان شناسایی عامل عفونت را فراهم می کنند، از اهمیت ویژه ای برخوردارند.

این شرکت با بهره گیری از فناوری تشخیصی جریان جانبی، کیت نانویی شناسایی آنتی ژن باکتری هلیکوباکتر پیلوری را تولید کرده است. این کیت با بررسی نمونه مدفوع، امکان تشخیص کیفی عفونت ناشی از این باکتری را فراهم می کند؛ عاملی که با التهاب مزمن معده، زخم معده و دوازدهه و افزایش خطر ابتلا به سرطان معده ارتباط دارد.

هلیکوباکتر پیلوری (Helicobacter pylori) یکی از شایع ترین عوامل عفونت در انسان است و می تواند برای مدت طولانی در معده باقی بماند. بسیاری از افراد آلوده ممکن است علائم مشخصی نداشته باشند، اما عفونت پایدار در برخی افراد به التهاب مزمن معده و ایجاد زخم در معده یا دوازدهه منجر می شود. همچنین، این باکتری از عوامل شناخته شده افزایش خطر سرطان معده به شمار می رود؛ هرچند ابتلا به این عفونت به تنهایی به معنای بروز سرطان نیست و عواملی مانند سابقه خانوادگی، ویژگی های ژنتیکی و الگوی تغذیه نیز در خطر ابتلا نقش دارند.

با توجه به شیوع این عفونت، شناسایی افراد مبتلا و درمان موارد نیازمند مداخله پزشکی می تواند بخشی از راهبرد های کاهش عوارض مرتبط با هلیکوباکتر پیلوری باشد. در این مسیر، دسترسی به روش های تشخیصی ساده و قابل استفاده در مراکز مختلف درمانی اهمیت دارد؛ به ویژه در شرایطی که انجام برخی روش های تشخیصی تهاجمی برای همه افراد ضروری یا در دسترس نیست.

کیت تولیدشده توسط این شرکت، آنتی ژن های مرتبط با هلیکوباکتر پیلوری را در نمونه مدفوع شناسایی می کند. در این روش، از آنتی بادی اختصاصی برای تشخیص هدف استفاده می شود و نتیجه آزمایش به صورت کیفی، یعنی مثبت یا منفی، گزارش می شود. شناسایی آنتی ژن باکتری در نمونه مدفوع یکی از روش های غیرتهاجمی بررسی عفونت فعال هلیکوباکتر پیلوری است و می تواند در تشخیص اولیه یا ارزیابی وضعیت بیمار پس از درمان کاربرد داشته باشد.

این محصول بر پایه فناوری آزمون جریان جانبی (Lateral Flow Assay) توسعه یافته است. در این فناوری، نمونه روی بستری ویژه حرکت می کند و در مسیر خود با اجزای تشخیصی، از جمله مواد شناسایی کننده اختصاصی، تماس می یابد. در صورت وجود هدف موردنظر، واکنشی قابل مشاهده در بخش مشخصی از کیت شکل می گیرد. ساختار نسبتاً ساده این روش، امکان طراحی ابزار های تشخیصی سریع را فراهم می کند و می تواند نیاز به تجهیزات پیچیده را در برخی مراحل انجام آزمایش کاهش دهد.

از ویژگی های این نوع کیت ها می توان به سادگی انجام آزمایش، نیازنداشتن به نمونه گیری تهاجمی و امکان استفاده در محیط های گوناگون اشاره کرد. بر همین اساس، کیت های تشخیص آنتی ژن هلیکوباکتر پیلوری می توانند در آزمایشگاه های تشخیص طبی، آزمایشگاه های بیمارستانی، مراکز درمانی و سایر مراکز واجد شرایط مورد استفاده قرار گیرند. بااین حال، استفاده از کیت و تفسیر نتیجه باید مطابق دستورالعمل محصول انجام شود و نتیجه مثبت یا منفی، در صورت وجود علائم یا شرایط بالینی خاص، ممکن است به ارزیابی پزشک و بررسی های تکمیلی نیاز داشته باشد.

بر اساس اطلاعات اعلام شده، کیت نانویی این شرکت در برخی مراکز درمانی، عرضه می شود. دسترسی به چنین ابزار هایی می تواند به تسهیل فرایند بررسی عفونت کمک کند؛ البته انتخاب روش تشخیصی مناسب و تصمیم گیری درباره درمان بر عهده پزشک است.

تشخیص عفونت هلیکوباکتر پیلوری اهمیت ویژه ای دارد، زیرا در صورت تأیید عفونت فعال، درمان دارویی مناسب می تواند به ریشه کنی باکتری و کاهش خطر عوارض مرتبط کمک کند. از سوی دیگر، برای اطمینان از موفقیت درمان، در بسیاری از موارد انجام آزمایش پیگیری در زمان مناسب توصیه می شود. کیت های تشخیص آنتی ژن مدفوع، با توجه به ویژگی های فنی و دستورالعمل مصرف، می توانند در این مرحله نیز کاربرد داشته باشند. زمان انجام آزمایش پس از درمان و شرایط آماده سازی بیمار اهمیت دارد و باید طبق توصیه پزشک رعایت شود.

این شرکت ایرانی در زمینه تولید انواع کیت های تشخیصی مبتنی بر فناوری جریان جانبی فعالیت می کند. این فناوری با فراهم کردن امکان طراحی آزمون های سریع و نسبتاً کم هزینه، در غربالگری اولیه، شرایطی که سرعت تشخیص اهمیت دارد و محیط هایی با دسترسی محدود به تجهیزات آزمایشگاهی پیشرفته کاربرد دارد. به گفته شرکت، تولید محصولات آن بر اساس استاندارد های مدیریت کیفیت ISO 9001:2015 و سیستم مدیریت کیفیت تجهیزات پزشکی ISO 13485:2016 انجام می شود.

توسعه کیت های تشخیصی داخلی می تواند به افزایش دسترسی مراکز درمانی به ابزار های شناسایی بیماری ها کمک کند. در مورد عفونت هلیکوباکتر پیلوری نیز ترکیب نمونه گیری غیرتهاجمی، روش تشخیصی ساده و امکان استفاده در مراکز مختلف، این نوع محصولات را به گزینه ای کاربردی برای بررسی عفونت تبدیل می کند. بااین حال، عملکرد هر کیت باید بر اساس شواهد اعتبارسنجی، از جمله حساسیت و ویژگی تشخیصی، ارزیابی شود و نتیجه آزمایش نیز در چارچوب وضعیت بالینی فرد تفسیر شود.